بررسی خطر زمین‌لغزش به روش AHP در ساحل دریای خزر، محدودة نوشهر تا رامسر

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه تربیت مدرس، گروه زمین­شناسی مهندسی

2 دانشگاه تربیت مدرس، استادیار گروه زمین­شناسی مهندسی

چکیده

بر اساس بررسی­های صحرایی، این منطقه از لحاظ وقوع زمین­لغزش دارای پتانسیل بالایی می­باشد و در سرتاسر منطقه می­توان انواع مختلف حرکات دامنه­ای را مشاهده نمود. در این مقاله داده‌های ورودی در مدل AHP جهت تحلیل خطر زمین­لغزش شامل عوامل شیب، زمین­شناسی، گسل، آبراهه، جهت شیب، ارتفاع، کاربری اراضی و راه­های دسترسی می‌باشند که با استفاده از نرم­افزار ArcGIS رقومی گشته و به صورت لایه‌های اطلاعاتی ذخیره شده­اند. نقشه­ تهیه شده با استفاده از روش فاصله برابر در 5 رده خطر خیلی‌کم، کم، متوسط، زیاد و خیلی‌زیاد طبقه‌بندی شده است. بررسی نتایج نشان می­دهد عوامل لیتولوژی، شیب و گسل از جمله مهم­ترین عوامل مؤثر در وقوع زمین­لغزش در این منطقه هستند و بیش از 30 درصد از اراضی منطقه در رده خطر بالا قرار دارد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Landslide hazard assessment by AHP along Caspian sea coast Nowshahr-Ramsar

نویسندگان [English]

  • Mohammad Rasool Setayeshirad 1
  • Mohammad Reza Nikudel 2
  • Ali uromeihy 2
1 Engineering Geology Group, Faculty of Basic sciences, Tarbiat Modares University,
2 1. Engineering Geology Group, Faculty of Basic sciences, Tarbiat Modares University,
چکیده [English]

The purpose of this study is to investigate the landslide hazard in a coastal area of Caspian Sea
elongated from Nowshahr to Ramsar. High population density and lack of plains, as well as
increased constructions and architectural and agricultural activities on slopes highlight the necessity
of such studies in this area. Landslide distribution map for the area was achieved through field
studies. According to these studies, this area has a high potential for landslide incidence, and
various kinds of Mass wasting can be observed across the area.
To analyze landslide hazard in the area, we considered such factors as slope, geology, fault, river,
slope aspect, elevation, land use, access routes and shear resistance as effective factors in landslide
incidence. Data were digitalized using ArcGIS software and stored as information layers.
To develop the Landslide hazard zoning map for the area, method of AHP have been used. The map
then are classified into five hazard ranges of very low, low, moderate, high and very high.
Evaluation of zoning map with regard to landslide density and stable points shows that obtained
maps hold an acceptable validity.
Results analysis shows that slope, geology and fault are among the most important factors involved
in landslide incidence.
Developed zoning map can be practical in engineering projects architectural activities in the
investigated area.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Zoning
  • Landslide
  • Mazandaran
  • Caspian Sea
  • AHP

آذر، عادل؛ رجب زاده، علی. 1387، تصمیم گیری کاربردی (رویکرد M.A.D.M). انتشارات نگاه دانش.

احمدی، حسن؛ اسماعیلی، اباذر؛ فیض نیا، سادات؛ شریعت جعفری، محسن. 1382، "پهنه­بندی خطر حرکت‌های توده­ای با استفاده از دو روش رگرسیون چندمتغیره (MR) و تحلیل سلسله مراتبی سیستم­ها (AHP)، مطالعه موردی حوزه آبخیز گرمی‌چای". مجله منابع طبیعی ایران. 56 (4)، 323 -335.

احمدی، حسن؛ محمدخان، شیرین؛ فیض نیا، سادات؛ قدوسی، جمال. 1384، "ساخت مدل منطقه­ای خطر حرکت­های توده­ای با استفاده از ویژگی­های کیفی و تحلیل سلسله مراتبی سیستم­ها (AHP)، مطالعه موردی حوزه آبخیز طالقان". مجلهمنابعطبیعیایران. 58، 3-14.

پایگاه اینترنتی اداره کل هواشناسی استان مازندرانhttp:// www.mazandaranmet.ir

درویش­زاده، علی. 1383، زمین­شناسی ایران: چینه­شناسی، تکتونیک، دگرگونی و ماگماتیسم. انتشارات امیرکبیر.

سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور، نقشه‌های زمین‌شناسی با مقیاس 1:100،000 ورقه رامسر و چالوس.

شریعت جعفری، محسن. 1375، زمین لغزش (مبانی و اصول پایداری شیب های طبیعی). انتشارات سازه.

فیض­نیا، سادات؛ کلارستاقی، عطاالله؛ احمدی، حسن؛ صفایی، مهرداد. 1383، "بررسی عوامل مؤثر در وقوع زمین­لغزش­ها و پهنه­بندی خطر زمین‌لغزش، (مطالعه موردی حوزه آبخیز شیرین رود- سد تجن)". مجلهمنابعطبیعیایران. 57 (1)، 3-22.

کلارستاقی، عطالله. 1381، "بررسی عوامل مؤثر بر وقوع زمین­لغزش­ها و پهنه بندی خطر زمین­لغزش در حوزه آبخیز شیرین رود ساری". پایان‌نامه کارشناسی ارشد آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران.

مهدویفر، محمدرضا. 1376، "پهنه­بندی خطر زمین­لغزش منطقه خورش رستم (جنوب غربی شهرستان خلخال)". پایان نامه کارشناسی ارشد زمین‌شناسی مهندسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه تربیت مدرس.

Ayalew, L., Yamagishi, H., Ugawa, N., 2004. Landslide susceptibility mapping using GIS-based weighted linear combination, the case in Tsugawa area of Agano River, Niigata Prefecture, Japan. Landslides. 1, 73-81.

Ayalew, L., Yamagishi, H., 2005. The application of GIS-based logistic regression for landslide susceptibility mapping in the Kakuda-Yahiko Mountains, Central Japan. Geomorphology. 65, 15-31.

Bai, S. B., Wang, J., Lu, G. N., Zhou, P. G., Hou, S. S., Xu, S. N., 2009. GIS - Based and Data-Driven Bivariate Landslide-Susceptibility Mapping in the Three Gorges Area, China. Pedosphere. 19 (1), 14-20.

Chau, K. T., Sze, Y. L., Fung, M. K., Wong, W. Y., Fong, E. L., Chan, L. C. P., 2004. Landslide hazard analysis for HongKong using landslide inventory and GIS. Computer and Geosciences. 30, 429-443.

Dai, F. C., Lee, C. F., 2002. Landslide characteristics and slope instability modeling using GIS, Lantau Island, Hong Kong. Geomorphology. 42, 213-228.

Guzzetti, F., Carrara, A., Cardinali, M., Reichenbach, P., 1999. Landslide hazard evaluation: a review of current techniques and their application in a multi-scale study, Central Italy. Geomorphology. 31,181-216.

Kamp, U., Growley, B. J., Khattak, G. A., Owen, L. A., 2008. GIS-based landslide susceptibility mapping for the 2005 Kashmir earthquake region. Geomorphology. 101, 631-642.

Komac, M., 2006. A landslide susceptibility model using the analytical hierarchy process method and multivariate statistics in prialpine Slovenia. Geomorphology.74, 17-28.

Malczewski, J., 1999. GIS and multicriteria decision analysis. John Wiley & Sons, New York. 408 pp.

Nandi, A., Shakoor, A., 2009. A GIS-based landslide susceptibility evaluation using bivariate and multivariate statistical analyses. Engineering Geology. 110, 11-20.

Neaupane, K. M., Piantanakulchai, M., 2006. Analytic network process model for landslide hazard zonation. Engineering Geology. 85, 281-294.

Pachauri, A. K., Pant, M., 1992. Landslide hazard mapping based on geological attributes. Engineering Geology. 32, 81-100.

Sarkar, S., Anbalagan, R., 2008. Landslide Hazard Zonation Mapping and Comparative Analysis of Hazard Zonation Maps. Journal Mountain Science. 5(3), 232-240.

Van Westin, C. J., Rengers, N., Soeters, R., 2003. Use of geomorphological information in indirect landslide susceptibility assesment. Natural Hazards. 30, 399-419.

Wang, R.,2008. An Expert Knowledge-Based Approach to Landslide Susceptibility Mapping Using GIS and Fuzzy Logic. Ph.D. thesis, University of Wisconsin-Madison.

Yalcin, A., 2008. GIS-based landslide susceptibility mapping using analytical hierarchy process and bivariate statistics in Ardesen (Turkey): Comparisons of results and confirmations, Catena. 72, 1-12.

Yilmaz, I., 2009. Landslide susceptibility mapping using frequency ratio, logistic regression, artificial neural networks and their comparison: A case study from Kat landslide (Tokat-Turkey). Computers & Geosciences. 35 (6), 1125-1138.

Yoshimatsu, H., Abe, S., 2006. A review of landslide hazards in Japan and assessment of their susceptibility using an analytical hierarchic process (AHP) method. Landslide. 3, 149-158.